18/11/2007 - Yeni Doğan Bakımı
YENİ DOĞAN AİT PRATİK BİLGİLER
1-Yatış pozisyonu : Yeni doğan bebek yan yatırılmalıdır.
Böylece yüzükoyun yatırmaya bağlı ani bebek ölümleri ve
sırtüstü yatırmaya bağlı tükürük ve kusmukla boğulmalar
engellenebilir.
2- Uyku düzeni : Bebek dünyaya geldiğinde gece-gündüz
ayrımını bilemez çünkü anne karnında gece veya gündüz yoktur.
Tüm gündüz uyuyup tüm gece uyanık kalabilir.Bunu engellemek
için bebeği gündüzleri bol ışıklı,hareketli,sesli ortamlarda tutmalı,
altını değistirirken,emzirirken onunla konuşmalı .geceleri ise aksine
loş ışıklı,daha sessiz bir ortamda emzirirken,alt değiştirirken sessiz
olmalı ve böylece bebeğe gece –gündüz farkını öğretmelisiniz.
2- Alt temizliği : Yenidoğan bir bebeğin cildi çok hassastır.Alt
temizliği için alkol içermeyen,pH dengeli,hassas ürünler kullanılmalıdır.
Altını en az 3 saatte bir kontrol etmeli,kesinlikle kakalı bırakmamalısınız.
Alt temizliği için su da iyi bir alternatiftir.Altını temizledikten sonra
kurulamalı,hem beslemek hem de koruyucu bir bariyer oluşturmak için
saf zeytinyağı veya uygun bir bakım kremi kullanmalısınız.
3-Göbek bağı temizliği : Göbek bağı anne karnında bebeğin anneden
besin ve oksijen alışverişini sağlar.Doğum sırasında göbek kordonu
uygun şekilde kesilir .bebeğe bağlı bölüm bir süre sonra beslenemeyip
düşer.Bu süre ortalama 3gün ile 15 gün arasındadır.Göbek kordonu
kesinlikle çok temiz tutulmalıdır çünkü enfeksiyonları çok ciddi sonuçlara
yol açabilir.Günde en az iki kez % 70 lik alkol veya başka bir antiseptik
solüsyon ile pansuman yapılmalı,bezin dışında tutularak kaka ve çişle
temas etmesi önlenmelidir.
4- Oda sıcaklığı : Yeni doğan bir bebek için uygun oda sıcaklığı ortalama
22 derecedir.Prematürelerde daha yüksek sıcaklık önerilir.Yeni doğan
döneminden sonra oda sıcaklığının 20-25 derece arasında olması
yeterlidir.Çok sıcakta havadaki nem oranı azalır ve bebeğin solunum
yollarının savunma mekanizması zarar görür.
5-Mevsimlere göre giydirilmesi : Yenidoğan bebek ilk zamanlar dış
ortamla uyumunu tam gerçekleştiremediğinden daha fazla üşüyebilir.
Özellikle eller ve ayaklar eldiven ve patiklerle ısıtılmayı gerektirebilir..
Bebeğin iç giyimi her mevsimde saf penye olmalı,dışında da yine penye
bir tulum bulunmalıdır.Yeni doğan bebekte belden lastikli giysiler değil
komple tulumlar tercih edilmelidir. Kış aylarında bebeğin üzerinde
merserize veya ince yünlü bir yelek bulunması uygundur.Kışın pazen ,
yazın penye battaniyeler tercih edilmelidir.Bol tüylü battaniyelerden
kaçınmak gerekir.
6- Banyosu : Yeni doğan bebeğin ilk banyosu için özel bir zaman yoktur.
Göbeğe iyi bakmak koşuluyla göbek düşmeden de yıkanabilir.Yeni
doğan bebek özellikle enfeksiyonların önlenebilmesi açısından göbek
düştükten sonra ve hergün yıkanmalıdır.Banyo suyu ortalama 37 derece
olabilir.Yenidoğan bir bebeği yıkarken ortam ısısı da 26 derece civarında
olabilir.Bebek küvetine içine bebek banyo köpüğü katılmış 37 derece
ısıdaki su konur.Bebek başı dışarıda kalacak şekilde dik olarak küvete
sokulur.İnce bir tülbentle vücudu kısaca ve çabucak yıkanır.başı da bebek
şampuanı ile yıkanır.bebeğe su başının üst kısmının arkasından akacak
şekilde dökülür,hızlı bir şekilde havlu ile sarılır. Bebek küveti standart
ölçülere uygun olmalıdır.İçinde yıkama filesi kullanılabilir.
7-Gaz sorununa karşı önlemler : Bebeklerde gaz sancıları en çok
gözlenen problemlerdir.Emerken yuttukları havaya bağlı olarak gaz
sancısı çekerler.Anne sütünün protein yapısı da etkili olabilir.Anneler
emzirirken sadece meme başını değil memedeki kahverengi dokunun
tamamını bebeğin ağzına verebilirlerse daha az gaz yutmasını sağlayabilirler.
Her emzirmeden sonra bir süre bebeğin gazının çıkarılması iyidir.Bunun
için bebek anne kucağında dik tutularak sırtı sıvazlanır.Mide gazını ağızdan
geğirerek çıkarır.Alınan tüm önlemlere rağmen gaz sancısı tutan bir bebeğin
karnına hafif ısıtılmış bir havlu uygulamak,bacaklara bisiklet çevirme
hareketleri yaptırmak işe yarayabilir.
8- Hangi durumlarda doktora başvurmak gerekir? Yenidoğan bebekte
sarılık durumu söz konusu ise,ilk 24 saat idrarını,ilk 48 saat kakasını
yapmamışsa,çok şiddetli kusmaları varsa,ateş söz konusu ise,emmede
isteksizlik varsa,canlı ağlaması yoksa mutlaka doktora başvurmak gerekir.
Bebek emdikten sonra özellikle gazı çıkarılırken bir miktar kusar;bu normal kusmadır.Problem olan kusma fışkırır tarzda .beslenme ile ilişkisiz de
olabilen kusmadır.
Dr. Şükrü Cido
Türkiye Hastanesi www.agrisizdogum.com
| 
